Województwo warmińsko-mazurskie
1. Ogólna charakterystyka województwa
Województwo warmińsko-mazurskie leży w północno-wschodniej części Polski. Od północy graniczy z Obwodem Kaliningradzkim Federacji Rosyjskiej, od wschodu z województwem podlaskim, od południa z województwem mazowieckim, od zachodu z kujawsko - pomorskim i pomorskim. W bałtycką przestrzeń europejską wpisuje się położeniem nad Zalewem Wiślanym, w nadbałtyckiej strefie pojeziernej oraz współpracą z państwami nadbałtyckimi. Warmińsko-mazurskie obejmuje historyczne ziemie: Warmii, Mazur, część wschodnią Żuław Wiślanych i fragmenty Powiśla. Województwo warmińsko - mazurskie zajmuje pod względem powierzchni czwarte miejsce w kraju (24,2 tys. km2, co stanowi około 7,7 % powierzchni kraju). Struktura użytkowania gruntów w województwie warmińsko-mazurskim przedstawia się następująco:
Region Warmii i Mazur obejmuje obszary o wybitnych walorach przyrodniczych, unikatowych w skali europejskiej, na które składają się: urozmaicona rzeźba terenu, liczne jeziora, duże kompleksy leśne o charakterze puszczańskim oraz bogata flora i fauna. Obszary prawnie chronione (8 parków krajobrazowych, obszary chronionego krajobrazu, 96 rezerwatów przyrody) stanowią 53 % powierzchni województwa, średnio w kraju - 31 %. W regionie znajduje się 20 % krajowej powierzchni rezerwatów przyrody. Środowisko naturalne jest mało przekształcone i stosunkowo mało zanieczyszczone. Województwo warmińsko - mazurskie należy do najzimniejszych regionów Polski. Klimat zachodniej części województwa jest kształtowany wpływami Bałtyku, natomiast we wschodniej występuje wyraźne oddziaływanie kontynentalne. Gleby Warmii i Mazur są mocno zróżnicowane. Od zwięzłych i zlewnych czarnych ziem w rejonie Kętrzyna oraz gleb brunatnych na nizinie sępopolskiej i mad w okolicach Elbląga do lekkich piaszczystych na południu województwa. Duża zmienność gleb i urozmaicona rzeźba terenu szczególnie w środkowym pasie województwa znacząco obniżają wartość rolniczą gleb. Wskaźnik rolniczej przestrzeni produkcyjnej nie odbiega od przeciętnego w kraju.
W województwie warmińsko-mazurskim grunty orne zajmują 901,2 tys ha, co stanowi 69,3 % wszystkich użytków rolnych. Jest to mniej niż średnia krajowa (76,5%). Mniej jest także sadów (0,3%) w odniesieniu do średniej krajowej (1,4%). Znacznie więcej niż średnia krajowa w województwie warmińsko-mazurskim stanowią trwałe użytki zielone, bo aż 30,4% (dla Polski ? 22,1%) Ponad 80% użytków rolnych jest we władaniu prywatnym, w tym blisko 74% posiadają gospodarstwa indywidualne, a 6% spółki prywatne. Ponad 12% użytków rolnych stanowi własność państwową. Obszar przeciętnego gospodarstwa indywidualnego wynosi 16,5 ha użytków rolnych i jest ponad dwukrotnie większy niż średnia w Polsce (7 ha). Udział gospodarstw o powierzchni ponad 20 ha jest aż pięciokrotnie większy niż średnio w kraju.
