• Nowości
  • Polecamy

Wyniki konkursów

Konkurs "Sowa mądra głowa"

Konkursy "Sowi las" i "Sówka mądra główka"

Metody badań i ochrony sów (red. R. Mikusek)
"Metody badań i ochrony sów"
(red. R. Mikusek)
do nabycia w siedzibie
Fundacji Wspierania Inicjatyw Ekologicznych


Free PageRank Checker


Witrynę odwiedziło: osób

Zmysł wzroku


Kolor oczu sów

Kolory oczu naszych sów mogą być ciemne (płomykówka, puszczyk, puszczyk uralski), żółte (uszatka błotna, pójdźka, włochatka, sóweczka) lub pomarańczowe (uszatka, puchacz). Kolor oczu ma związek z porą dnia kiedy ptak wyrusza na polowanie. Dlatego też sowy polujące także w dzień mają żółte oczy (wiele gatunków poluje zarówno w dzień jak i w nocy w okresie karmienia piskląt), podczas gdy pomarańczowe oczy występują u sów poujących głównie w nocy, ale też rankami i wieczorami. Ciemne oczy są natomiat typowe dla gatunków ściśle nocnych. Kolor tęczówki oka stanowi w pewnym stopniu istotną cechę przy identyfikacji poszczególnych gatunków sów


Przestrzenne widzenie u sów

Porównanie widzenia przestrzennego sowy, człowieka, słonki i gołębia- rys. Z. Jaszcz

Oczy sów (w przeciwieństwie do większości innych ptaków) są zwrócone do przodu, podobnie jak u człowieka, w wyniku czego pole widzenia lewego i prawego oka częściowo nachodzi na siebie. Umożliwia to sowom, widzenie przestrzenne. Mianem widzenia przestrzennego (ang. binocular vision) określamy zdolność widzenia trójwymiarowego obiektów (w oparciu o 3 wartości - wysokość, szerokość i głębię). Umiejętność ta umożliwia dokładniejsze oszacowanie odległości, przy czym sowy pomagają sobie wykonując pocieszne okrężne ruchy głowy. U sów zakres widzenia przestrzennego jest dwa razy mniejszy niż u człowieka i wynosi zaledwie 60-70 stopni, podczas gdy u innych grup ptaków brak widzenia binokularnego.
Charakteryzują się one jednak zdecydowanie większym ogólnym kątem widzenia (patrz gołąb i słonka).
Umiejętność trójwymiarowego widzenia ma szczególne znaczenie w przypadku sów umozliwiając im dokładne oszacowanie odległości od ofiary, co jest niezwykle przydatne podczas polowania. W odróżnieniu od innych ptaków sowy mają stosunkowo ograniczony kąt widzenia, co rekompensują sobie możliwością obrotu głowy o 270 stopni. Jeżeli siedzący ptak dodatkowo wspomoże obrót głowy ruchem ciała kąt ten jest pełny.


Porównanie budowy oka puchacza i orła - rys. T. Zając

Budowa oka sowy

Oko zbudowane jest z gałki ocznej i nerwu wzrokowego. Ściany gałki ocznej mają budowę warstwową (twardówka, rogówka, spojówka), a najgłębszą i najdelikatniejszą część stanowi siatkówka, na której leżą receptory wzroku: pręciki i czopki.
Pręciki - odpowiadają za widzenie przy słabym natężeniu światła, nie rozróżniają kolorów, w nocy jedynie nieostre kształty szare i czarne. Czopki - informują na temat barw przedmiotów i ich dokładnego kształtu.
W oczach sów dominują pręciki, przez co sowy widzą doskonale w nocy przy niewielkim natężeniu światła, natomiast świat widziany jest nieostry i czarno-biały. Jasność widzenia wzmacnia dodatkowo umieszczona za siatkówką warstwa odblaskowa, która powoduje specyficzne świecenie oczu po oświetleniu sowy latarką.
Barwy rozróżniają tylko nieliczne gatunki o aktywności dziennej (np. sóweczka).


Zmysł wzroku a budowa czaszki

Oczy sów są proporcjonalnie wielkie (1-5% wagi ciała), a źrenica ich może się wyjątkowo mocno rozszerzać. Podobnie jak innych ptaków, są nieruchome. Ponieważ czaszka musi pomieścić prócz ogromnych oczu również spory mózg i uszy, dlatego w dużej części wystają one poza nią, podtrzymywane i chronione przez obręcz kostną. Zatem sowy patrzą tylko przed siebie. Niedogodność ta jest w znacznym stopniu rekompensowana elastyczną szyją umożliwiajacą obroty głową nawet o 270O.


Czaszka sowy śnieżnej z zachowaną twardówką - rys. T. Zając
Czaszka sowy śnieżnej z zachowaną twardówką - rys. T. Zając




Sponsorzy projektu

Projekt dofinansowano ze środków:
Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej

oraz
Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Krakowie